ସତ୍ୟପାଠ | କଟକ | ୩୦ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୬: ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟସଭା ନିର୍ବାଚନରେ କ୍ରସ୍‌ଭୋଟିଂ ବିବାଦ ପୁଣି ରାଜନୈତିକ ଚର୍ଚ୍ଚାର କେନ୍ଦ୍ରକୁ ଫେରିଛି। ବିଜେଡିର ଆଠଜଣ ବିଧାୟକଙ୍କ ବିରୋଧରେ ଆସିଥିବା ଦଳବଦଳ ଅଭିଯୋଗ ଓ ସେମାନଙ୍କ ସଭ୍ୟପଦ ରଦ୍ଦ ଆବେଦନକୁ ଖାରଜ କରିଥିବା ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ନିଷ୍ପତ୍ତି ଏବେ ହାଇକୋର୍ଟରେ ବିଚାରାଧୀନ।

ଅକ୍ଟୋବର ୨୯ରେ ଓଡ଼ିଶା ହାଇକୋର୍ଟ ବାଚସ୍ପତି ଓ ବିଧାନସଭା ସଚିବଙ୍କୁ ନୋଟିସ୍ ଜାରି କରିଛନ୍ତି। ଆଠଟି ମାମଲା ମଧ୍ୟରୁ ପାଞ୍ଚଟିରେ ସମ୍ପୃକ୍ତ ବିଧାୟକମାନଙ୍କ ଜବାବ ମଧ୍ୟ ମଗାଯାଇଛି।

ବିଚାରପତି ମୃଗାଙ୍କ ଶେଖର ସାହୁ ଡିସେମ୍ବର ୪ ସୁଦ୍ଧା ଜବାବ ଦାଖଲ ପାଇଁ ସମୟ ଦେଇଛନ୍ତି। ପରବର୍ତ୍ତୀ ଶୁଣାଣି ଜାନୁଆରୀ ୧୧, ୨୦୨୭ରେ ହେବ।

କ’ଣ ଥିଲା ବିବାଦ?

ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୬ରେ ହୋଇଥିବା ରାଜ୍ୟସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ବିଜେପି ସମର୍ଥିତ ସ୍ୱାଧୀନ ପ୍ରାର୍ଥୀ ଦିଲୀପ ରାୟ ବିଜୟୀ ହୋଇଥିଲେ।

ବିଜେଡି ଓ କଂଗ୍ରେସ ସମର୍ଥିତ ଡାକ୍ତର ଦତ୍ତେଶ୍ୱର ହୋତା ପରାଜିତ ହୋଇଥିଲେ।

ବିଜେଡି ଅଭିଯୋଗ କରିଥିଲା ଯେ ଦଳର ଆଠଜଣ ବିଧାୟକ ଦଳୀୟ ନିଷ୍ପତ୍ତି ବିରୋଧରେ ଭୋଟ୍ ଦେଇଥିଲେ।

ଏହାପରେ ଦଳର ମୁଖ୍ୟ ସଚେତକ ପ୍ରମିଳା ମଲ୍ଲିକ ସମ୍ବିଧାନର ଦଶମ ଅନୁସୂଚୀ ଅନୁସାରେ ସେମାନଙ୍କୁ ଅଯୋଗ୍ୟ ଘୋଷଣା କରିବାକୁ ବାଚସ୍ପତି ସୁରମା ପାଢ଼ୀଙ୍କ ନିକଟରେ ଆବେଦନ କରିଥିଲେ।

କିନ୍ତୁ ଜୁନ୍ ୧୯ରେ ବାଚସ୍ପତି ଆବେଦନଗୁଡ଼ିକୁ ଖାରଜ କରିଦେଇଥିଲେ।

କାରଣ—ଆବେଦନରେ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଓ ଦସ୍ତାବିଜ ସମ୍ପର୍କିତ ତ୍ରୁଟି ଥିଲା।

ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ନିଷ୍ପତ୍ତି ଉପରେ ପ୍ରଶ୍ନ କାହିଁକି?

ବିଜେଡିର ଯୁକ୍ତି ହେଉଛି, ଆବେଦନରେ ଯଦି ସଂଶୋଧନଯୋଗ୍ୟ ତ୍ରୁଟି ଥିଲା, ତେବେ ସେଗୁଡ଼ିକ ସୁଧାରିବାକୁ ସୁଯୋଗ ଦିଆଯିବା ଉଚିତ ଥିଲା।

ଦଳର ଅଭିଯୋଗ, ମୂଳ ଅଭିଯୋଗର ବିଚାର ନକରି ଆବେଦନ ଖାରଜ କରିବା ଦଳବଦଳ ନିରୋଧୀ ଆଇନର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟକୁ କ୍ଷୁଣ୍ଣ କରୁଛି।

ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ଯୁକ୍ତି ଦିଆଯାଇଛି ଯେ ଜଣେ ନିର୍ବାଚିତ ବିଧାୟକଙ୍କ ସଭ୍ୟପଦ ରଦ୍ଦ କରିବା ଏକ ଗମ୍ଭୀର ଆଇନଗତ ପଦକ୍ଷେପ। ତେଣୁ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ପ୍ରକ୍ରିୟା ପାଳନ ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକ।

ଏଠାରେ ସତ୍ୟପାଠର ପ୍ରଶ୍ନ—ବୈଷୟିକ ତ୍ରୁଟି ସୁଧାରିବାର ସୁଯୋଗ ନଦେଇ ଆବେଦନ ଖାରଜ କରିବା ଠିକ୍ ଥିଲା କି?

ନା ବିଧାୟକଙ୍କ ସଭ୍ୟପଦ ଭଳି ଗମ୍ଭୀର ବିଷୟରେ ନିୟମର କଡ଼ା ପାଳନ ଅପରିହାର୍ଯ୍ୟ?

ଏହି ଆଇନଗତ ବିବାଦରେ ଏବେ ହାଇକୋର୍ଟଙ୍କ ପରବର୍ତ୍ତୀ ନିଷ୍ପତ୍ତି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ।

ଆଠଜଣଙ୍କ ଭବିଷ୍ୟତ କ’ଣ?

ବିଜେଡି ଯେଉଁ ଆଠଜଣଙ୍କ ବିରୋଧରେ ଅଭିଯୋଗ ଆଣିଛି, ସେମାନେ ହେଲେ—

ଅରବିନ୍ଦ ମହାପାତ୍ର, ସନାତନ ମହାକୁଡ଼, ଚକ୍ରମଣି କହଁର, ସୌଭିକ ବିଶ୍ୱାଳ, ସୁବାସିନୀ ଜେନା, ଦେବୀରଞ୍ଜନ ତ୍ରିପାଠୀ, ନବକିଶୋର ମଲ୍ଲିକ ଓ ରମାକାନ୍ତ ଭୋଇ।

ଏମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ପ୍ରଥମ ପାଞ୍ଚଜଣଙ୍କ ସମ୍ପର୍କିତ ମାମଲା ଅକ୍ଟୋବର ୨୯ରେ ଶୁଣାଣିକୁ ଆସିଥିଲା।

ତେବେ ନୋଟିସ୍ ଜାରି ହେବାର ଅର୍ଥ ସେମାନେ ଦୋଷୀ କିମ୍ବା ଅଯୋଗ୍ୟ ଘୋଷିତ ହୋଇଗଲେ, ତାହା ନୁହେଁ।

ଆଉ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଆଇନଗତ ପ୍ରଶ୍ନ ରହିଛି। ରାଜ୍ୟସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଦଳୀୟ ନିଷ୍ପତ୍ତି ବିରୋଧରେ ଭୋଟ୍ ଦେବା ମାତ୍ରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ସ୍ୱୟଂଚାଳିତ ଭାବେ ଅଯୋଗ୍ୟ ହୁଅନ୍ତି ନାହିଁ। ଦଶମ ଅନୁସୂଚୀ ଅନୁସାରେ ଅଯୋଗ୍ୟତା ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ଆଇନଗତ ଆଧାର ପ୍ରମାଣ କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ।

ବିଜେପି-ବିଜେଡି ରାଜନୀତିରେ ନୂଆ ସମୀକରଣ?

ବିଜେଡି ପାଇଁ ଏହି ମାମଲା କେବଳ ଆଠଜଣ ବିଧାୟକଙ୍କ ସଭ୍ୟପଦର ପ୍ରଶ୍ନ ନୁହେଁ।

ଏହା ଦଳୀୟ ଶୃଙ୍ଖଳା, ନେତୃତ୍ୱର କର୍ତ୍ତୃତ୍ୱ ଓ ବିରୋଧୀ ରାଜନୀତିରେ ବିଜେଡିର ବିଶ୍ୱସନୀୟତାର ପ୍ରଶ୍ନ।

ସେହିପରି ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ନିଷ୍ପତ୍ତିକୁ ନେଇ ରାଜନୈତିକ ନିରପେକ୍ଷତାର ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିପାରେ। ତେବେ କେବଳ ହାଇକୋର୍ଟ ନୋଟିସ୍‌କୁ ଆଧାର କରି ପକ୍ଷପାତ ପ୍ରମାଣିତ ହୋଇଛି ବୋଲି କୁହାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ।

ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପ୍ରଶ୍ନ—ରାଜ୍ୟସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଦଳୀୟ ନିଷ୍ପତ୍ତି ଭାଙ୍ଗିଥିବା ଅଭିଯୋଗ ଆଇନଗତ ଭାବେ ଦଳବଦଳ ପ୍ରମାଣ କରିପାରିବ କି?

ଆଉ ବାଚସ୍ପତିଙ୍କ ଖାରଜ ଆଦେଶ ହାଇକୋର୍ଟରେ ତିଷ୍ଠିବ କି?

ଏହି ଦୁଇ ପ୍ରଶ୍ନ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରୁଛି ମାମଲାର ପରବର୍ତ୍ତୀ ଗତି।