(ସତ୍ୟପାଠ ବ୍ୟୁରୋ): ଓଡ଼ିଶା ପୋଲିସର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପଦବୀ ଅର୍ଥାତ୍ ଡିଜିପି (DGP) ନିଯୁକ୍ତିକୁ ନେଇ ପ୍ରଶାସନିକ ଓ ପୋଲିସ ମହଲରେ ପୁଣି ଥରେ ଚର୍ଚ୍ଚା ଜୋର ଧରିଛି। ଅନ୍ତରୀଣ ଡିଜିପି ବିନୟତୋଷ ମିଶ୍ରଙ୍କ ଅବସରକୁ ରାଜ୍ୟ ଗୃହ ବିଭାଗ ବିଧିବଦ୍ଧ ଭାବେ ଅନୁମୋଦନ କରିଥିବା ବେଳେ, ଠିକ୍ ତାଙ୍କ ଅବସରର ୪ ଦିନ ପୂର୍ବରୁ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟରେ ପ୍ରକାଶ ସିଂହ ମାମଲାର ପରବର୍ତ୍ତୀ ତାରିଖ ଧାର୍ଯ୍ୟ ହୋଇଛି। ନଭେମ୍ବର ୩୦ ତାରିଖରେ ବିନୟତୋଷ ମିଶ୍ର ଚାକିରିରୁ ଅବସର ନେଉଥିବାରୁ, ରାଜ୍ୟକୁ ପୂର୍ଣ୍ଣକାଳୀନ ଡିଜିପି ମିଳିବ ନା ପୁଣି ଅନ୍ତରୀଣ ବ୍ୟବସ୍ଥା ହେବ, ତାହା ଉପରେ ଏବେ ସାରା ରାଜ୍ୟର ନଜର ରହିଛି।
* ଗୃହ ବିଭାଗର ବିଧିବଦ୍ଧ ବିଜ୍ଞପ୍ତି: ନଭେମ୍ବର ୩୦ରେ ଅବସର ନେବେ ବିନୟତୋଷ
ରାଜ୍ୟ ଗୃହ ବିଭାଗ ପକ୍ଷରୁ ନଭେମ୍ବର ୧୮, ୨୦୨୬ରେ ଜାରି ହୋଇଥିବା ବିଜ୍ଞପ୍ତି (ସଂଖ୍ୟା ୪୦୭୮୪/ଆଇପିଏସ୍) ଅନୁଯାୟୀ, ୧୯୯୩ ବ୍ୟାଚ୍ର ବରିଷ୍ଠ ଆଇପିଏସ୍ ଅଧିକାରୀ ବିନୟତୋଷ ମିଶ୍ରଙ୍କୁ ସରକାରୀ ଚାକିରିରୁ ଅବସର ନେବା ପାଇଁ ଅନୁମତି ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି। ବର୍ତ୍ତମାନ ସେ କଟକସ୍ଥିତ ସିଆଇଡି-କ୍ରାଇମବ୍ରାଞ୍ଚ (CID-CB)ର ଡିଜି ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟରତ ଥିବା ସହ ଓଡ଼ିଶା ପୋଲିସ ଡିଜି (HoPF) ଭାବେ ଅତିରିକ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱ ତୁଲାଉଛନ୍ତି। ୦୩.୧୧.୧୯୬୬ରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିବା ବିନୟତୋଷ ମିଶ୍ରଙ୍କୁ ୬୦ ବର୍ଷ ପୂରଣ ହେଉଥିବାରୁ ଆସନ୍ତା ନଭେମ୍ବର ୩୦ ତାରିଖ ଅପରାହ୍ଣରୁ ସେ ଅବସର ଗ୍ରହଣ କରିବେ। ଉଲ୍ଲେଖଯୋଗ୍ୟ ଯେ, ତତ୍କାଳୀନ ଡିଜିପି ୱାଇ.ବି. ଖୁରାନିଆଙ୍କ ଅବସର ପରେ ଗତ ଅଗଷ୍ଟ ୧୬ ତାରିଖରେ ବିନୟତୋଷ ମିଶ୍ରଙ୍କୁ ଅନ୍ତରୀଣ ଡିଜିପି ଭାବେ ଦାୟିତ୍ୱ ଦିଆଯାଇଥିଲା।
* ନଭେମ୍ବର ୨୬ ଉପରେ ନଜର: ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟରେ ଅଟକିଛି ରାୟ
ଅନ୍ୟପଟେ ଓଡ଼ିଶା ଡିଜିପି ନିଯୁକ୍ତି ବିବାଦକୁ ନେଇ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟଙ୍କ ରାୟ ଏବେ ବି ଅପେକ୍ଷାରେ ରହିଛି। ପୋଲିସ ସଂସ୍କାର ଓ ଡିଜିପି ନିଯୁକ୍ତି ସମ୍ପର୍କିତ ବହୁଚର୍ଚ୍ଚିତ ‘ପ୍ରକାଶ ସିଂହ ବନାମ ଭାରତ ସରକାର’ (W.P.(C) No. 310/1996) ମାମଲାରେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଅଦାଲତଙ୍କ ତିନି ଜଣିଆ ଖଣ୍ଡପୀଠ—ପ୍ରଧାନ ବିଚାରପତି, ଜଷ୍ଟିସ୍ ଜୟମାଲ୍ୟ ବାଗଚୀ ଏବଂ ଜଷ୍ଟିସ୍ ଭି. ମୋହନା—ଗତ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୯, ୨୦୨୬ରେ ଓଡ଼ିଶା ସମ୍ପର୍କିତ ଆବେଦନଗୁଡ଼ିକର (IA Nos. 236884/2026, 236908/2026 ଏବଂ 281931/2026) ଶୁଣାଣି ଶେଷ କରି ରାୟ ସଂରକ୍ଷିତ ରଖିଥିଲେ।
ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟଙ୍କ ସଦ୍ୟତମ ମାମଲା ସ୍ଥିତି (Case Status) ଅନୁଯାୟୀ, ଏହି ମାମଲା ଗତ ନଭେମ୍ବର ୩, ୨୦୨୬ରେ ତାଲିକାଭୁକ୍ତ ହୋଇଥିଲା ଏବଂ ପରବର୍ତ୍ତୀ ଶୁଣାଣି ପାଇଁ ସମ୍ଭାବ୍ୟ ତାରିଖ ନଭେମ୍ବର ୨୬, ୨୦୨୬ ଧାର୍ଯ୍ୟ କରାଯାଇଛି। ନଭେମ୍ବର ୩୦ରେ ବର୍ତ୍ତମାନର ଅନ୍ତରୀଣ ଡିଜିପି ଅବସର ନେଉଥିବାରୁ ନଭେମ୍ବର ୨୬ରେ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟଙ୍କ ଆଭିମୁଖ୍ୟ କିମ୍ବା ସଂରକ୍ଷିତ ରାୟ ପ୍ରକାଶ ପାଇବା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ମନେ କରାଯାଉଛି।
* କ’ଣ ଥିଲା ଓଡ଼ିଶା ଡିଜିପି ନିଯୁକ୍ତି ବିବାଦ?
ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟରେ ହୋଇଥିବା ଶୁଣାଣି ସମୟରେ ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ କେତେକ ନିଷ୍ପତ୍ତିକୁ ନେଇ ଜୋରଦାର ତର୍କବିତର୍କ ହୋଇଥିଲା।
• ସୁଶାନ୍ତ କୁମାର ନାଥଙ୍କ ଇଣ୍ଟିଗ୍ରିଟି ସାର୍ଟିଫିକେଟ୍ ବିବାଦ:
ସିବିଆଇ (CBI)ର ଏକ ପତ୍ର ଆଧାରରେ ବରିଷ୍ଠ ଆଇପିଏସ୍ ଅଧିକାରୀ ସୁଶାନ୍ତ କୁମାର ନାଥଙ୍କ ଇଣ୍ଟିଗ୍ରିଟି ସାର୍ଟିଫିକେଟ୍ ପ୍ରତ୍ୟାହାର କରିବାକୁ ରାଜ୍ୟ ସରକାର ନେଇଥିବା ନିଷ୍ପତ୍ତି ଉପରେ କୋର୍ଟରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିଥିଲା। ଇଣ୍ଟିଗ୍ରିଟି ସାର୍ଟିଫିକେଟ୍ ଦେବା ବା ପ୍ରତ୍ୟାହାର କରିବା କ୍ଷେତ୍ରରେ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ସ୍ୱେଚ୍ଛାଧୀନ କ୍ଷମତା କେତେଦୂର, ସେ ନେଇ ଜଷ୍ଟିସ୍ ଜୟମାଲ୍ୟ ବାଗଚୀ ପ୍ରଶ୍ନ କରିଥିଲେ।
• ୧୯୯୪ ବ୍ୟାଚ୍ ଅଧିକାରୀଙ୍କ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତି:
୧୯୯୪ ବ୍ୟାଚ୍ର ଆଇପିଏସ୍ ଅଧିକାରୀ ସଞ୍ଜୀବ କୁମାର ପଣ୍ଡା ଏବଂ ଯଶୱନ୍ତ କୁମାର ଜେଠୱାଙ୍କୁ ଅସ୍ଥାୟୀ ଭାବେ ପେ-ଲେଭଲ୍ ୧୬କୁ ପଦୋନ୍ନତି ଦେଇ ଡିଜିପି ଚୟନ ପରିସର (Zone of Consideration) ଭୁକ୍ତ କରାଯିବାର ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ନେଇ ମଧ୍ୟ ବିବାଦ ଉପୁଜିଥିଲା।
• ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ପକ୍ଷ: ଓଡ଼ିଶା ପକ୍ଷରୁ ମାମଲା ପରିଚାଳନା କରୁଥିବା ସଲିସିଟର ଜେନେରାଲ୍ ତୁଷାର ମେହେଟ୍ଟା (ଓଡ଼ିଶା ଆଡଭୋକେଟ୍ ଜେନେରାଲ୍ ପୀତାମ୍ବର ଆଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ଉପସ୍ଥିତିରେ) ଯୁକ୍ତି ବାଢ଼ିଥିଲେ ଯେ ପଣ୍ଡା ଓ ଜେଠୱା ୩୦ ବର୍ଷର ଚାକିରି ପୂରଣ କରିସାରିଛନ୍ତି ଏବଂ ଜାନୁଆରୀ ୧, ୨୦୨୪ରୁ ଡିଜି ପାହ୍ୟା ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ ବିବେଚିତ ହୋଇଛନ୍ତି। ନିୟମିତ କ୍ୟାଡର ପଦବୀ ଖାଲି ନ ଥିବାରୁ ମଧ୍ୟବର୍ତ୍ତୀକାଳୀନ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଭାବେ ଅସ୍ଥାୟୀ ଏକ୍ସ-କ୍ୟାଡର ପଦବୀ ସୃଷ୍ଟି କରାଯାଇଥିଲା।
• ୟୁପିଏସ୍ସି (UPSC) ଗାଇଡଲାଇନ୍: ଯୋଗ୍ୟ ପେ-ଲେଭଲ୍ ୧୬ ଅଧିକାରୀ ଉପଲବ୍ଧ ଥିବାବେଳେ ପେ-ଲେଭଲ୍ ୧୫ ଅଧିକାରୀଙ୍କୁ ବିଚାରକୁ ନେବା ସମ୍ପର୍କିତ ୟୁପିଏସ୍ସି ଗାଇଡଲାଇନ୍ର ତର୍ଜମା ମଧ୍ୟ ଖଣ୍ଡପୀଠ କରିଥିଲେ।
ବର୍ତ୍ତମାନ ବିନୟତୋଷ ମିଶ୍ରଙ୍କ ଅବସର ପାଇଁ ଆଉ ମାତ୍ର କେଇଟା ଦିନ ବାକି ଥିବା ବେଳେ, ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟଙ୍କ ସଂରକ୍ଷିତ ରାୟ କେବେ ଆସୁଛି ଏବଂ ନଭେମ୍ବର ୨୬ର ତାଲିକାଭୁକ୍ତ ଶୁଣାଣିରେ କ’ଣ ଅଗ୍ରଗତି ହେଉଛି, ତାହା ହିଁ ଓଡ଼ିଶାର ପରବର୍ତ୍ତୀ ପୋଲିସ ମୁଖ୍ୟଙ୍କ ଭାଗ୍ୟ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରିବ। ନଭେମ୍ବର ୩୦ ପୂର୍ବରୁ ରାୟ ପ୍ରକାଶ ପାଇଲେ ପୂର୍ଣ୍ଣକାଳୀନ ଡିଜିପି ନିଯୁକ୍ତିର ବାଟ ଫିଟିବ, ନଚେତ୍ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କୁ ପୁଣି ଥରେ ଜଣେ ବରିଷ୍ଠ ଅଧିକାରୀଙ୍କୁ ଅନ୍ତରୀଣ ଦାୟିତ୍ୱ ଦେବାକୁ ପଡ଼ିପାରେ ବୋଲି ପ୍ରଶାସନିକ ମହଲରେ ଆଲୋଚନା ହେଉଛି।
