ସତ୍ୟପାଠ ବ୍ୟୁରୋ : 18/05/2026: ସିଝିମାଳି ରେ ବକ୍ସାଇଟ ଖଣି ଖନନ ବିରୋଧ କରୁଥିବା ମା ମାଟିମାଳି ସୁରକ୍ଷା ମଞ୍ଚ ଓ ସ୍ଥାନୀୟ ଆଦିବାସୀଙ୍କ ପାଇଁ ଆଉ ଏକ ଝଟକା| ବକ୍ସାଇଟ୍ ଖଣି ସହିତ ଯୋଡିବା ପାଇଁ କଣ୍ଟମାଳଠାରେ ଜଙ୍ଗଲ ଜମିରେ ନିର୍ମାଣ କରୁଥିବା ବିବାଦୀୟ ଏକ ରାସ୍ତା ପାଇଁ ଜଙ୍ଗଲ ଜମିର କିସମ ପରିବର୍ତନ ପାଇଁ ଅନୁମତି କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ପ୍ରଦାନ କରିଦେଇଛନ୍ତି |
ଯଦିଓ ବେଦାନ୍ତ କମ୍ପାନୀର ପ୍ରସ୍ତାବିତ ସିଜିମାଲି ବକ୍ସାଇଟ୍ ଖଣି ସହିତ ଯୋଡିବା ପାଇଁ ଏକ ରାସ୍ତା ପାଇଁ ଜଙ୍ଗଲ ଜମିର କିସମ ପରିବର୍ତନ ମାମଲା ଜାତୀୟ ଗ୍ରୀନ୍ ଟ୍ରିବ୍ୟୁନାଲ୍ରେ ବିଚାରାଧୀନ ରହିଛି, ତଥାପି ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦି ସରକାର ଏହାର ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ମଞ୍ଜୁରୀ ପ୍ରଦାନ କରିଛନ୍ତି। ରାୟଗଡା ଜିଲ୍ଲାର କାଶୀପୁର ତହସିଲରେ ସିଜିମାଲିରୁ ବେଦାନ୍ତର ଲାଞ୍ଜିଗଡ଼ ଆଲୁମିନା ରିଫାଇନାରୀକୁ ବକ୍ସାଇଟ୍ ପରିବହନ ପାଇଁ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ 2.98 କିଲୋମିଟର ଗ୍ରୀନ୍ଫିଲ୍ଡ ରାସ୍ତା, 4.911 ହେକ୍ଟର ଜଙ୍ଗଲ ଜମିକୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତର କରିବ। ଜଙ୍ଗଲ ଜମି ପରିବର୍ତ୍ତନ ପାଇଁ ପୃଥକ ପ୍ରସ୍ତାବ ସହିତ ଜଡିତ ଏହି ରାସ୍ତା ଏବଂ ଖଣି ପ୍ରକଳ୍ପଗୁଡ଼ିକୁ ଜଙ୍ଗଲ ଅଧିକାରର ଉଲ୍ଲଂଘନ, ବିବାଦୀୟ ଗ୍ରାମସଭା ପ୍ରସ୍ତାବ ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ପରିବେଶ ଏବଂ ଧାର୍ମିକ ବିଶ୍ୱାସ ପ୍ରତି ସମ୍ଭାବ୍ୟ ବିପଦକୁ ନେଇ ସ୍ଥାନୀୟ ଆଦିବାସୀ ସମ୍ପ୍ରଦାୟଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ କଡ଼ା ବିରୋଧ କରାଯାଇଛି।
ଏପ୍ରିଲ 2026 ରେ ପ୍ରକଳ୍ପକୁ ବିରୋଧ କରୁଥିବା ପ୍ରତିବାଦକାରୀଙ୍କୁ ଗିରଫ କରିବା ପାଇଁ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଚଢାଉ ସମୟରେ ସ୍ଥାନୀୟ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ପୋଲିସ ସହିତ ମୁହାଁମୁହିଁ ହୋଇଥିଲେ, ତେଣୁ ରାସ୍ତା ନିର୍ମାଣ ଏକ ବଡ଼ ବିବାଦର ସମ୍ମୁଖୀନ ହୋଇଥିଲା। କାଶୀପୁର ତହସିଲର ବିଭିନ୍ନ ଗ୍ରାମର ଚାରି ଜଣ ବ୍ୟକ୍ତି ଫେବୃଆରୀ 2026 ରେ ଗ୍ରୀନ୍ ଟ୍ରିବ୍ୟୁନାଲ୍ରେ ଏକ ଆବେଦନ ଦାଖଲ କରିଥିଲେ ଏବଂ ରାସ୍ତାର ପୂର୍ବ ଅନୁମୋଦନ, ଅର୍ଥାତ୍ ପ୍ରଥମ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ଜଙ୍ଗଲ ମଞ୍ଜୁରୀକୁ ରଦ୍ଦ କରିବାକୁ ଦାବି କରିଥିଲେ। ସେମାନେ ଅଭିଯୋଗ କରିଥିଲେ ଯେ ଜଙ୍ଗଲ ସଫା ହେଲେ ସେମାନଙ୍କର ଅଧିକାର ଏବଂ ପ୍ରକୃତି ସହିତ ସେମାନଙ୍କର ସହଜୀବୀ ଅସ୍ତିତ୍ୱ କ୍ଷୁର୍ଣ୍ଣ ହେବ। ଜାତୀୟ ଗ୍ରୀନ୍ ଟ୍ରିବ୍ୟୁନାଲ୍ 7 ମଇ 2026 ରେ କୋଲକାତାସ୍ଥିତ ଏହାର ପୂର୍ବ ବେଞ୍ଚରେ ମାମଲାର ଶୁଣାଣି ପାଇଁ ତାରିଖ ଧାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। ତଥାପି, 5 ମଇ 2026 ରେ ଏକ ଚିଠି ମାଧ୍ୟମରେ, କେନ୍ଦ୍ର ପରିବେଶ, ଜଙ୍ଗଲ ଏବଂ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ (MoEF&CC) ରାସ୍ତା ନିର୍ମାଣ କରୁଥିବା ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କୁ ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ଜଙ୍ଗଲ ମଞ୍ଜୁରୀ ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲା। ମାମଲାଟି ବର୍ତ୍ତମାନ 20 ମଇ 2026 ରେ ଶୁଣାଣି ପାଇଁ ରଖାଯାଇଛି।
ଚୂଡ଼ାନ୍ତ କ୍ଲିୟରାନ୍ସକୁ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ କରି ଏକ ଆବେଦନ ମେ ୧୧ ତାରିଖରେ NGTରେ ଦାଖଲ କରାଯାଇଥିଲା।
ସଂପୃକ୍ତ ସଡ଼କ ପ୍ରକଳ୍ପ ବିବାଦ କଣ?
ଏହି ରାସ୍ତାଟି ପ୍ରସ୍ତାବିତ 9 ନିୟୁତ ଟନ୍ ପ୍ରତିବର୍ଷ (MTPA) ସିଜିମାଲି ଖଣିକୁ ବେଦାନ୍ତର ଲାଞ୍ଜିଗଡ଼ ସ୍ମେଲ୍ଟର ପାଇଁ ବକ୍ସାଇଟ୍ ପରିବହନ ପାଇଁ ରାଜ୍ୟ ରାଜପଥ ନମ୍ବର SH-44 ସହିତ ସଂଯୋଗ କରିବ। ରାସ୍ତା ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ମୋଟ 11.314 ହେକ୍ଟର ଜମି ଯେଉଁଥିରେ ଜଙ୍ଗଲ ଜମି ବ୍ୟତୀତ 6.403 ହେକ୍ଟର ଅଣ-ଜଙ୍ଗଲ ଜମି ଏବଂ 0.160 ହେକ୍ଟର ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଜମି ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ। ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ଏକ ସାମ୍ବିଧାନିକ ସଂସ୍ଥା, ଓଡ଼ିଶା ଶିଳ୍ପ ଭିତ୍ତିଭୂମି ବିକାଶ ନିଗମ (IDCO), ଯାହାକୁ ଭିତ୍ତିଭୂମି ବିକାଶ ଏବଂ ଶିଳ୍ପ ପ୍ରକଳ୍ପ ପାଇଁ ଜମି ଅଧିଗ୍ରହଣ କରିବାର ଦାୟିତ୍ୱ ଦିଆଯାଇଛି, 2025 ମସିହାରେ ସଡ଼କ ପ୍ରକଳ୍ପ ପାଇଁ ଜଙ୍ଗଲ ଜମିକୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତର କରିବା ପାଇଁ MoEF&CC କୁ ଏକ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦାଖଲ କରିଥିଲା।
ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ମଞ୍ଜୁରୀ ପତ୍ରରେ, ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇଛି ଯେ କଟା ହେବାକୁ ଥିବା ଗଛଗୁଡ଼ିକର ନିଟ୍ ବର୍ତ୍ତମାନ ମୂଲ୍ୟ (NPV) ଏବଂ 6.07 ହେକ୍ଟର ଅଣ-ଜଙ୍ଗଲ ଜମିରୁ ଅଧିକ କ୍ଷତିପୂରଣ ବନୀକରଣ ପାଇଁ “ଉପଭୋକ୍ତା ଏଜେନ୍ସି” ଠାରୁ ଖର୍ଚ୍ଚ ପୈଠ ନିଶ୍ଚିତ କରନ୍ତୁ।
