(ସତ୍ୟପାଠ ବ୍ୟୁରୋ): ପରିବେଶବିତ୍ ତଥା ସାମାଜିକ କର୍ମୀ ସୋନମ ୱାଙ୍ଗଚୁକ୍ଙ୍କ ଉପରେ ୬୦ ଦିନ ପାଇଁ କଟକଣା ଲଗାଇଛି ଲଦାଖ ପ୍ରଶାସନ। ତାଙ୍କୁ ସର୍ବସାଧାରଣ ସଭା, ଶୋଭାଯାତ୍ରା ଓ ବିନା ଅନୁମତିରେ ଆନ୍ଦୋଳନରେ ଯୋଗଦେବାକୁ ବାରଣ କରାଯାଇଛି। ଡିସେମ୍ବର ୪ରେ ହେବାକୁ ଥିବା ଲଦାଖ ସ୍ୱୟଂଶାସିତ ପାହାଡ଼ି ପରିଷଦ ନିର୍ବାଚନକୁ ଶୀତଦିନେ କରାଯିବା ବିରୋଧରେ ଆନ୍ଦୋଳନ ଚାଲିଥିବାବେଳେ ପ୍ରଶାସନ ଏହି ପଦକ୍ଷେପ ନେଇଛି। ଲେହର ଅତିରିକ୍ତ ଜିଲ୍ଲା ମାଜିଷ୍ଟ୍ରେଟ୍ ନଭେମ୍ବର ୧୨ରେ ଭାରତୀୟ ନାଗରିକ ସୁରକ୍ଷା ସଂହିତା (ବିଏନ୍ଏସ୍ଏସ୍)ର ଧାରା ୧୬୩ ଅନୁଯାୟୀ ଏହି ଆଦେଶ ଜାରି କରିଛନ୍ତି।
୬୦ ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବଳବତ୍ତର ରହିବାକୁ ଥିବା ଏହି ଆଦେଶରେ ୱାଙ୍ଗଚୁକ୍ଙ୍କ ଗତିବିଧି ଉପରେ କଟକଣା ଲଗାଯାଇଛି। ଲେହ ପୁଲିସ ମୁଖ୍ୟଙ୍କ ରିପୋର୍ଟ ଓ ଅନୁରୋଧ ଆଧାରରେ ପ୍ରଶାସନ ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଛି। ନଭେମ୍ବର ୧୧ ତାରିଖ ରାତିରେ ୱାଙ୍ଗଚୁକ୍ ଲେହର ଏକ ଆନ୍ଦୋଳନସ୍ଥଳକୁ ଯାଇଥିବାବେଳେ ପୁଲିସ ତାଙ୍କୁ ସେଠାରୁ ନେଇଯାଇଥିଲା। ଏହାର ପରଦିନ ସେ ନିଜକୁ ଗୃହବନ୍ଦୀ କରାଯାଇଥିବା ଅଭିଯୋଗ କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କ ଘର ଚାରିପଟେ ବହୁ ସଶସ୍ତ୍ର ପୁଲିସ ମୁତୟନ ହୋଇଥିବା ସେ ସାମାଜିକ ଗଣମାଧ୍ୟମରେ ଲେଖିଥିଲେ।
ତେବେ ପ୍ରଶାସନର ଆଦେଶରେ ତାଙ୍କୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ଗୃହବନ୍ଦୀ କରିବା କିମ୍ବା ଘରୁ ବାହାରିବାକୁ ନ ଦେବା କଥା ଉଲ୍ଲେଖ ନାହିଁ। ଏହା କେବଳ ତାଙ୍କ ଗତିବିଧି ଓ ସାର୍ବଜନୀନ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ଉପରେ କଟକଣା ଲଗାଇଛି। ଏହି ଆଦେଶର ଅସ୍ପଷ୍ଟତାକୁ ନେଇ ୱାଙ୍ଗଚୁକ୍ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠାଇଛନ୍ତି। ତାଙ୍କୁ ଘରେ ରହିବାକୁ ପୁଲିସ ମୌଖିକ ଭାବେ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇଥିବା ସେ କହିଛନ୍ତି। ଏହା ବିରୋଧରେ ଅଦାଲତର ଆଶ୍ରୟ ନେବାକୁ ମଧ୍ୟ ସେ ସଙ୍କେତ ଦେଇଛନ୍ତି।
ଲଦାଖରେ ଡିସେମ୍ବର ୪ରେ ଆଠଟି ସ୍ୱୟଂଶାସିତ ପାହାଡ଼ି ବିକାଶ ପରିଷଦ ପାଇଁ ନିର୍ବାଚନ ହେବ। ଏଥିରେ ମୋଟ ୧୦୦ଟି ଆସନ ରହିଛି, ସେଥିମଧ୍ୟରୁ ୩୬ଟି ମହିଳାଙ୍କ ପାଇଁ ସଂରକ୍ଷିତ। ନଭେମ୍ବର ୧୭ ହେଉଛି ନାମାଙ୍କନ ଦାଖଲର ଶେଷ ତାରିଖ। ୧୮ରେ ନାମାଙ୍କନ ଯାଞ୍ଚ ଏବଂ ୨୦ରେ ପ୍ରାର୍ଥିପତ୍ର ପ୍ରତ୍ୟାହାର ହେବ। ଡିସେମ୍ବର ୮ ସୁଦ୍ଧା ନିର୍ବାଚନ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଶେଷ ହେବ।
ୱାଙ୍ଗଚୁକ୍ ଓ ଅନ୍ୟ ସ୍ଥାନୀୟ ନେତାମାନେ କହୁଛନ୍ତି ଯେ ଶୀତଋତୁରେ ଅତ୍ୟଧିକ ଥଣ୍ଡା ଓ ଋତୁକାଳୀନ ସ୍ଥାନାନ୍ତର ଯୋଗୁଁ ଅନେକ ମତଦାତା ଭୋଟ୍ ଦେବାରୁ ବଞ୍ଚିତ ହୋଇପାରନ୍ତି। ତେଣୁ ନିର୍ବାଚନ ଘୁଞ୍ଚାଇବାକୁ ସେମାନେ ଦାବି କରୁଛନ୍ତି। ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ ଲଦାଖର ମୁଖ୍ୟ ସଚିବ ଆଶିଷ କୁନ୍ଦ୍ରା କହିଛନ୍ତି ଯେ ମତଦାନ କେନ୍ଦ୍ରରେ ହିଟର୍ ଓ ବୟସ୍କଙ୍କ ପାଇଁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଧାଡ଼ି ବ୍ୟବସ୍ଥା କରାଯିବ। ନିର୍ବାଚନ ଠିକ୍ ସମୟରେ କରାଇବା ଜରୁରୀ ବୋଲି ପ୍ରଶାସନ ଯୁକ୍ତି ଦେଇଛି। ଏହି ବିବାଦ ଲଦାଖର ରାଜ୍ୟ ମାନ୍ୟତା ଓ ସମ୍ବିଧାନର ଷଷ୍ଠ ଅନୁସୂଚୀ ଅନୁଯାୟୀ ସୁରକ୍ଷା ଦାବିକୁ ନେଇ ଚାଲିଥିବା ଦୀର୍ଘଦିନର ଆନ୍ଦୋଳନ ସହ ମଧ୍ୟ ଜଡ଼ିତ। ୨୦୧୯ରେ ଜମ୍ମୁ-କଶ୍ମୀରରୁ ଅଲଗା ହୋଇ ଲଦାଖ କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳ ହେବା ପରେ ଏହା ହେଉଛି ପ୍ରଥମ ବଡ଼ ନିର୍ବାଚନୀ ପ୍ରକ୍ରିୟା।
